Inkomensverdeling meten en begrijpen
Om inkomensverschillen te begrijpen, gebruik je begrippen zoals percentiel (1%), deciel (10%) en kwintiel (20%). De Lorenzcurve is een handige grafiek die laat zien hoe scheef de inkomensverdeling is - hoe meer de curve buigt, hoe ongelijker de verdeling.
Het draagkrachtbeginsel zegt dat mensen met hogere inkomens meer belasting moeten betalen. Het profijtbeginsel daarentegen stelt dat je betaalt voor wat je gebruikt - zoals tol voor een snelweg.
Je primaire inkomen is wat je verdient door te werken. Je secundaire inkomen krijg je na herverdeling door de overheid - dus na belastingen en uitkeringen. Dit besteedbare inkomen is wat je uiteindelijk kunt uitgeven.
Verschillen meet je met verhoudingsgetallen - hoe groter het getal, hoe groter het verschil tussen arm en rijk. De Lorenzcurve toont dit visueel, maar zegt niks over of die verdeling eerlijk is of niet.
Praktijktip: Secundair inkomen = primair inkomen + uitkeringen - belastingen!